Poradnik Kierowcow

Żądanie zwrotu kosztów nowych oryginalnych części do samochodu uszkodzonego w wyniku wypadku drogowego.


Celem obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych jest zagwarantowanie, że w razie kolizji bądź wypadku drogowego, ubezpieczyciel, za sprawcę takiego wypadku, wyrówna szkodę powstałą w majątku poszkodowanego. W wypadkach drogowych, co oczywiste, zasadnicza szkoda powstaje na pojeździe poszkodowanego, ubezpieczyciel winien więc w taki sposób dokonać likwidacji szkody, aby zrekompensować w całości uszczerbek powstały w majątku poszkodowanego. Niestety teoria jest daleka od praktyki, a działania ubezpieczycieli w zakresie likwidacji szkód prowadzą zazwyczaj do obciążenia zakładu ubezpieczeń jak najmniejszą odpowiedzialnością, co dobywa się kosztem poszkodowanego.

 

Zgodnie z regulacjami Kodeksu cywilnego dotyczącymi obowiązku naprawienia szkody, szkoda powinna zostać naprawiona według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego, bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Jednakże gdyby przywrócenie stanu poprzedniego było niemożliwe albo gdyby pociągało za sobą dla zobowiązanego nadmierne trudności lub koszty, roszczenie poszkodowanego ogranicza się do świadczenia w pieniądzu.

W przypadku uszkodzenia pojazdu w wyniku wypadku komunikacyjnego, poszkodowany może więc żądać, żeby zakład ubezpieczeń wypłacił mu kwotę, która odpowiadać będzie pełnej kwocie zakupu części niezbędnych, aby przywrócić pojazd do stanu sprzed wypadku, a zatem poszkodowany może domagać się takiej kwoty, która pokryje zakup nowych i oryginalnych części.

Za wskazanym stanowiskiem przemawia nie tylko generalna zasada pełnego odszkodowania, lecz również ugruntowane na jej tle orzecznictwo sądowe, zakłady ubezpieczeń natomiast nagminnie pomniejszają kwotę należnego odszkodowania o tzw. potrącenie amortyzacyjne. W praktyce oznacza to, że kwotę potrącenia ustala się jako procent ubytku wartości nowej części, użytej do naprawy, powiązany z okresem eksploatacji pojazdu. Zakład ubezpieczeń przyjmuje bowiem, że skoro wymieniana część była już eksploatowana przez pewien czas, to poszkodowany uzyskujący część nową, wzbogaca się, gdyż zamiast części, której wartość w chwili wypadku była już niewątpliwie niższa, w jego samochodzie pojawia się element nowy, pełnowartościowy. 

Przeczytaj także:

Jak uzyskać wyższą kwotę odszkodowania lub zadośćuczynienia od przyznanej przez zakład ubezpieczeń?

 

Z prezentowanym przez ubezpieczycieli stanowiskiem nie sposób jednakże się zgodzić, gdyż, jak słusznie zauważył Sąd Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 12 kwietnia 2002 r., sygn. akt: III CZP 80/11: „ (…) wykładnia literalna przepisów Kodeksu cywilnego w tym zakresie nie daje podstaw do obniżenia należnego poszkodowanemu odszkodowania o różnicę pomiędzy wartością części nowej a wartością części, która uległa uszkodzeniu, wyliczoną odrębnie dla każdej części. Za taką wykładnią przemawiają również argumenty celowościowe. Przyjęcie, że odszkodowanie może być obniżone o różnicę pomiędzy wartością części nowej i części starej stanowiłoby wyraźny sygnał dla poszkodowanego, aby poszukiwał on nie części nowych lecz części uzyskanych z tzw. odzysku. Zamontowanie takich części, na które nie ma z reguły gwarancji, albo jest ona znacznie krótsza, mogłoby prowadzić do zmniejszenie bezpieczeństwa przy korzystaniu z pojazdu”. Poszkodowany jest zatem uprawniony do dochodzenia wypłaty odszkodowania, które w całości pokryje powstałą w jego majątku szkodę, może więc ubiegać się o zwrot kosztów zakupu nowych i oryginalnych części.

W powołanej powyżej uchwale Sąd Najwyższy wskazał jednakże również, że nie można z góry wykluczyć, iż zamontowanie podczas przywracania do stanu poprzedniego nowych części spowoduje jednak wzrost wartości pojazdu jako całości. Jeżeli bowiem wymianie podlegały części już znacznie wyeksploatowane i przestarzałe technicznie, a jednocześnie stanowiące znaczną część wartości całego pojazdu, to może się okazać, że w konkretnym przypadku wartość pojazdu po naprawie wzrośnie. Ciężar dowodu w tym zakresie powinien obciążać jednak zakład ubezpieczeń.

Skoro bowiem, z reguły wymiana części starych na nowe nie prowadzi do wzrostu wartości samochodu, to tylko wykazanie przez zobowiązanego do ustalenia i wypłaty odszkodowania, że w konkretnym wypadku jest inaczej pozwala na zmniejszenie odszkodowania. Także względy celowościowe przemawiają za tym, aby ciężarem dowodu w tym zakresie obciążyć ubezpieczyciela, a nie poszkodowanego. Poszkodowany ma bowiem prawo oczekiwać, że kwota ubezpieczenia pokryje wszystkie koszty przywrócenia jego pojazdu do stanu sprzed zdarzenia wyrządzającego szkodę. Ponadto, to zakład ubezpieczeń przedstawiając dowód na to, że w konkretnym wypadku, wartość pojazdu jako całości wzrosła po naprawie osiąga z tego skutki prawne, gdyż może zmniejszyć sumę ubezpieczeniową, którą zobowiązany jest wypłacić, dlatego w pełni uzasadnione jest zobowiązanie ubezpieczyciela do wykazania tej okoliczności.


Zostaw komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *